Sorularla Cephe Mühendisliği 8.

8.3. EPDM fitil standardı

EPDM 12 kodundaki standart vulkanize yani kauçuğun kükürt ile sertleştirilmesi ile ilgili tanımlar ve terimlere aittir. Epdm 12 ve Epdm 13 kodu ile verilen standartlar ise fitilin geometrik ve boyutsal açıdan fiziksel özelliklerini anlatmaktadır. ISO standartları içerisinde Epdm 15 kodu ile yer alan standart ise bina cephelerinde kullanılmakta olan fitillerin genel özelliklerini, sınıflandırılmalarını ve deneysel kontrol yöntemlerini içermektedir.

BSI de yapılan EPDM fitil taramasında burada yayınlanan standartların da EN standartları ile aynı olduğu sonucuna ulaşılmış ve Çizelge 3.10’da yer alan tüm standartlar BSI için de geçerlidir.

DIN standartlarında yer alan EPDM fitil üretimine ilişkin kılavuzlar Çizelge 3.12’de verilmiştir.

Epdm 16 ve Epdm 17 kodları ile verilen DIN standartları EPDM fitil üretiminde cam ve panel fitilleri üretim ve teslim şartlarından oluşmaktadır. Bu standartlar ile elastomer contalar ve malzemelerin imalat gerekliliklerine ulaşılmaktadır.

Yeni Zelanda’da EPDM fitil üretimi ile ilgili standartların taranması sonucunda kendi standartlarının olmadığı Çizelge 3.11’da verilmiş olan ISO standartlarını kullandıkları görülmüştür. Singapur EPDM fitil üretiminde BS standartlarını benimsemiştir. BSI standartlarında ise ilgili malzeme için EN standartları tercih edilmekteydi. Singapur’da EN standartları ile EPDM fitil üretimi yapılmaktadır (Çizelge 3.10). TSE’de yer alan fitil kelimesi taranması sonucu elde edilen EPDM fitillere ait standartlar Çizelge 3.13’de verilmiştir.

8.3. Strüktürel silikon standardı

ISO/TC 160 teknik komitesinde yapısal camlara ilişkin standartlar arasında Stsi 4 kodu ile verilen standart giydirme cephede kullanılan strüktürel silikona ait desteklenen tekli ve çoklu camlardaki uygulamaya ait tanımlar ve Stsi 5 kodlu standart ise strüktürel silikonun montaj kurallarını içermektedir (Çizelge 3.15)

ETAG 002: Guideline For European Technical Approval For Structural Sealant Glazing Kits (Stsi 6 kod) standardında içerik olarak yüzeyinde işlemi tamamlanmış alüminyum profiller üzerine uygulaması yapılacak strüktürel silikonlara ait özellikler ve deneysel kontrol metotları tarif edilmektedir (Çelebi 2017).

İngiltere’ye bağlı bir kuruluş olan BSI tüm EN standartlarını kullandığı gibi strüktürel silikon içinde EN standardı geçerlidir. Strüktürel silikon malzeme üretiminde de herhangi bir DIN, NZS, SS ve TSE standardına rastlanmamış olup EN standardı geçerlidir.

8.3. Isı bariyeri standardı

 ASTM’de D6779 – 16 (2016) standart numarası ile “Standard Classification System for and Basis of Specification for Polyamide Molding and Extrusion Materials” (Isı 1 kod) ASTM standardında ısı bariyeri ile ilgili üretim şartnamelerine ulaşılabilmektedir. Isı bariyeri üretimi ve kullanımı ile Kanada standardına erişilememiştir. Burada ısı bariyeri için Çizelge 3.16’da verilen EN standartları kullanılmaktadır.

EN teknik komitelerinden CEN/TC 249-Plastikler (Plastics) ısı bariyeri üretim standartlarına erişmek için incelenmiştir. Çizelge 3.16’da yer verilen 6 adet ısı bariyeri için EN standardına ulaşılmıştır.

Isı 2 kodlu EN standardı ısı bariyerli metal profillerin mekanik performansları ile ilgilidir. Isı 3, Isı 4, Isı 5, Isı 6 ise ilgili test metotları ile ilgili standartlara yer vermektedir. Isı 7 kodlu standartta ise ısı bariyeri ürünlerinin numaralandırılması ve markalamasına ilişkin standartlara sahiptir. ISO standartları içerisinde yapılan ısı bariyeri araması sonucu Isı 8’den Isı 11 koduna kadar yazılan tüm komite çalışmalarının ısı bariyeri deney metotları üzerine olduğu görülmektedir (Çizelge 3.17).

Isı bariyeri içinde ayrı standart yayınlamamış olan BSI ve DIN Çizelge 3.16’da verilen EN ısı bariyeri standartlarını kullanmaktadır.

Isı bariyeri ile ilgili Yeni Zelanda ve Singapur standartlarının taranması ile yapılan araştırma sonucu hem EN hem de ISO standartlarının bu ülkede geçerli olduğunu söyleyebiliriz (Çizelge 3.16 ve Çizelge 3.17). TSE standartları ise ısı bariyeri için EN’nin bir kısmını içermektedir (Çelebi 2017).

Bölüm sonucu olarak; alüminyum profil üretiminde Amerika’da ASTM standartları kullanılmakta bu standartlar Kanada ve Singapur’da da geçerlidir. Ayrıca ASTM de EPDM fitil, ısı bariyeri, strüktürel silikon ve cam için ayrı standartlar vardır. Alüminyum profil için EN, DIN, BS ve TSE standartları ortak kullanılmakta olup ayrıca QUALANOD ve QUALICOAT belgeleri de geçerlidir. EPDM fitil üretimi için EN, DIN, BS ve TSE standartları ortak kullanılmakta; Kanada, Singapur ve Yeni Zelanda ISO standartlarını kullanmaktadır. Isı bariyeri üretiminde. EN, DIN, BS standartları ortak kullanılmakta olup TSE standartları EN’nin bir kısmını içermektedir. Kanada, Singapur ve Yeni Zelanda ISO ve EN standartlarını kullanmaktadır. Strüktürel silikon ve cam için EN, DIN, BS ve TSE standartları aynıdır. Kanada, Singapur ve Yeni Zelanda EN kullanmaktadır (Çizelge 3.25).

8.6. Performans standartları

Giydirme cephe sistemlerinin optimum konfor koşullarını sağlaması için detay çözümlerinin doğru yapılması gerekmektedir. Uygulanan detaylar sonrasında üretimi yapılan cephelerin deneysel kontrol yöntemleri ile test edilmesi ve standartlarda belirtilen eşik değerlere ulaşması beklenmektedir. Numuneler üzerinde yapılan deneyler ve testler neticesinde oluşabilecek detaylarda ki olumsuzluklar cephenin binaya montajı öncesinde giderile bilinir. Yapılan araştırmalar neticesinde İstanbul’da 4, İzmir’de 1, Düzce’de 1 tane giydirme cephe deneysel kontrol yöntemleri için akredite olmuş test merkezi bulunmuştur.

ASTM içerisinde E05-Yangın Standartları (Fire Standards), E06-Binaların Performansı (Performance of Buildings) ve E33-Bina ve Çevre Akustiği (Building and Environmental Acoustics) teknik komitelerinde arama yapılmış olup erişim tarihi itibariyle güncel olan giydirme cepheye sahip binalarda sistem performansı için kullanılabilecek standartların listesi Çizelge 3.18’de verilmiştir.

Kaynak.

DÜNYA’DA VE TÜRKİYE’DE GİYDİRME CEPHE

SİSTEMLERİNDE KULLANILAN STANDARTLAR VE DENEYSEL KONTROL YÖNTEMLERİ

Gülşah YAVUZ KOCAMAN